Een sauna bouwen lijkt in eerste instantie vooral een kwestie van ruimte, warmte en indeling. Toch begint een goede sauna vaak bij een veel simpelere keuze: het hout. Het hout bepaalt hoe de sauna eruitziet, hoe prettig de ruimte aanvoelt en hoe goed de sauna bestand is tegen warmte en vocht.
Wie zelf een sauna wil maken, kan niet zomaar elk type hout gebruiken. In een sauna lopen de temperaturen hoog op en wisselt de luchtvochtigheid sterk. Ook zit of leun je direct tegen het hout. Dat vraagt om materiaal dat stabiel blijft, prettig aanvoelt en geschikt is voor intensief gebruik.
Waarom gewoon hout niet altijd geschikt is
Hout dat prima werkt in een schuur, badkamer of woonkamer is niet automatisch geschikt voor een sauna. In een sauna zijn de omstandigheden zwaarder. Het hout warmt op, koelt weer af en krijgt regelmatig met vocht te maken.
Vooral bij banken, rugleuningen en hoofdsteunen merk je snel of de keuze goed is. Daar heb je direct contact met het materiaal. Hout dat te warm wordt, splintert of ruw aanvoelt, maakt de sauna minder comfortabel.
Daarom is het verstandig om vooraf goed te kijken naar hout dat goed tegen sauna warmte kan. Zo voorkom je dat je later last krijgt van kromtrekken, scheuren of onderdelen die onprettig aanvoelen.
Hout voor wanden, plafond en banken
Bij het bouwen van een sauna is het slim om per onderdeel te kijken welk hout het beste past. Voor wanden en plafonds draait het vooral om stabiliteit en uitstraling. Deze grote vlakken bepalen de sfeer van de ruimte.
Voor banken en rugleuningen telt comfort zwaarder. Daar wil je hout dat prettig blijft aanvoelen en niet snel onaangenaam warm wordt. Abachi wordt daarom vaak gebruikt voor zit en ligvlakken. Espen hout is populair door de lichte kleur en rustige uitstraling. Elzen hout geeft juist een warmere sfeer. Fichte, ook bekend als vurenhout, past goed bij een traditionele Finse sauna.
Een goede sauna bestaat dus niet altijd uit een houtsoort. Vaak werkt een combinatie beter. Zo kun je voor de wanden kiezen voor rust en uitstraling, terwijl je bij de banken vooral kiest voor comfort.
Houtkeuze bij een buitensauna
Bij een buitensauna komt er nog iets bij. De buitenkant krijgt te maken met regen, zon, kou en wind. De binnenkant moet juist goed omgaan met warmte, vocht en temperatuurwisselingen. Daarom moet je de binnenzijde en buitenzijde niet als hetzelfde onderdeel behandelen.
Voor de buitenzijde kijk je vooral naar duurzaamheid en bescherming tegen weersinvloeden. Voor de binnenzijde kijk je naar comfort, warmtebestendigheid en veiligheid. Zeker bij een buitensauna is het belangrijk om de houtkeuze per sauna onderdeel te bepalen.
Ook de plek in de tuin speelt mee. Staat de sauna beschut onder een overkapping, dan is de belasting anders dan bij een vrijstaande sauna in weer en wind. Door hier vooraf over na te denken, voorkom je dat het hout sneller veroudert dan nodig is.
Let op afwerking aan de binnenkant
Gebruik aan de binnenkant van een sauna liever geen geimpregneerd, gelakt of geverfd hout. Door de warmte kunnen afwerkingen beschadigen of ongewenste stoffen vrijkomen. Hout in een sauna moet kunnen ademen en geschikt zijn voor hoge temperaturen.
Ook schroten, banken en rugleuningen moeten netjes worden geplaatst. Slechte montage kan zorgen voor kieren, werking of minder comfort. Bij een zelfbouw sauna is het daarom belangrijk om niet alleen naar de houtsoort te kijken, maar ook naar de manier waarop je het hout verwerkt.
Goed hout voorkomt gedoe achteraf
Besparen op hout lijkt soms aantrekkelijk, maar kan later juist duurder uitpakken. Ongeschikt hout kan sneller scheuren, kromtrekken of splinteren. Ook kan het comfort tegenvallen wanneer banken of rugleuningen te warm of te ruw aanvoelen.
Een sauna bouw je meestal voor jarenlang gebruik. Dan is het beter om direct te kiezen voor hout dat past bij warmte, vocht en dagelijks comfort. De juiste combinatie van houtsoorten zorgt voor een rustige uitstraling, prettig zitcomfort en minder kans op problemen achteraf.
